Boek: The Vagabonds

The Story of Henry Ford and Thomas Edison's
Ten-Year Road Trip

Jeff Guinn    



●  Reizen van vier beroemde Amerikanen
●  Ford - Edison - Firestone - Burroughs
●  Amerikaanse geschiedenis  
●  Publiciteit als stimulator 


januari 2021

 

  


Zwervend door Amerika van toen 

Over Henry Ford en zijn tijdgenoten zijn boeken vol geschreven. Dat weerhield Jeff Guinn er niet van opnieuw in de historie te duiken. Zijn invalshoek zijn de vakanties die Ford en drie beroemde kompanen maakten tussen 1914 en 1924. Zijn boek geeft een boeiend inzicht in de persoonlijkheden, hun drijfveren en de rol van de Amerikaanse media van die tijd. Met de afgelopen regeerperiode van Trump in het hoofd, kan de lezer concluderen dat veel van wat nu speelt toen ook al onderdeel was van de Amerikaanse samenleving.
 

Ford, Edison, Burroughs en Firestone (foto: Henry Ford Museum).

Van verschillende biografieën over Henry Ford was het begrip ‘the vagabonds’ me bekend. Het is een geuzennaam, misschien wel het best vertaald met ‘de zwervers’. Vier iconische personen van de Amerikaanse samenleving in het eerste deel van de twintigste eeuw trekken met elkaar de natuur in. Naast Henry Ford zijn dat de uitvinder Thomas Edison, bandenfabrikant Harvey Firestone en natuurkenner en publicist John Burroughs. Tussen 1914 en 1924 gaan ze met een stoet van een aantal auto’s naar bezienswaardige plaatsen, het drukke dagelijkse leven even achter zich latend. Ze gaan terug in de tijd, zien af van luxe en slapen bij voorkeur in tenten. Ze praten en discussiëren met elkaar. Tal van onderwerpen komen aan bod. Verschillend van achtergrond en aard houden ze elkaar gezelschap, al dan niet vergezeld door hun echtgenotes. Dat laatste geldt niet voor Burroughs, die er met zijn tweede vrouw een bijzondere en kille relatie op nahoudt. Als zij op sterven ligt, is dat geen reden de vakantie te onderbreken. Schrijver Jeff Guinn heeft zich verdiept in de reizen en de belevenissen van het gezelschap op schrift gezet. Vorig jaar verscheen zijn boek. Het verplichte thuisblijven vanwege de coronacrisis is een mooie aanleiding om eens voor het verhaal te gaan zitten.

Harvard
Mijn terugkeer naar de vorige eeuw begint op 28 juli 2019. Als toeristen bezoeken we de befaamde Amerikaanse universiteit van Harvard in Cambridge, nabij Boston. Na afloop van een onderhoudende en informatieve rondleiding door een van de studenten, gaan we nog even een plaatselijke boekhandel in. Dat is vaste prik tijdens vakanties. Mijn oog valt op het boek The Vagabonds, met als ondertitel The Story of Henry Ford and Thomas Edison’s Ten-Year Road Trip. Ik blader het door maar koop het niet. Wéér een verhaal over Ford, hoor ik mezelf zeggen. Wat voegt het toe na alles wat ik al over de man heb gelezen? Ik herinner me dat er een hoofdstuk aan the vagabonds is gewijd in mijn favoriete Ford-biografie van Robert Lacey, The men and the machine. Ik neem me voor om het na de vakantie nog eens te lezen. Net als vaak bij vakantievoornemens komt het er niet van.

Pandemie
Dan is het ruim een jaar later. We werken al weer maanden thuis. De pandemie heeft het leven overhoop gegooid. De geplande vakantiereis naar Amerika, met een hernieuwd bezoek aan onder meer het Henry Ford Museum in Dearborn, gaat niet door. Thuisblijven is het devies. Dat geeft tijd en ruimte om wat meer te lezen. De publicatie over Ford en zijn metgezellen komt langs op een van de platforms van internetboekhandels. Het boek intrigeert me toch. Zeker omdat het verhaal zich afspeelt in een periode van de Amerikaanse historie waarover ik een ander (dik!) boek aan het lezen ben, de biografie over Robert Moses, de man die decennia lang de ruimtelijke structuur en opbouw van New York bepaalde. The Vagabonds komt alsnog in huis, maar blijft nog even op de stapel liggen. De 1200 pagina’s over Moses krijgen voorrang. Tijdens de lock down rond kerst komt het ervan het boek op te pakken en in enkele dagen uit te lezen.
 

Klik op bovenstaande afbeelding voor meer foto's van de trips van de vagabonds.
 

Publiciteit
Het werk van Jeff Guinn is interessanter dan verwacht. Het biedt veel nieuwe inzichten. Op basis van gigantisch bronnenonderzoek – boeken, krantenartikelen en memoires van de betrokkenen – neemt de auteur de lezer mee terug in de tijd. Hij verhaalt op zeer leesbare wijze over de belevenissen van de ‘zwervers’, hun achtergronden, karakters en bedoelingen. Natuurlijk vonden de vier het aangenaam met elkaar op te trekken en op relatief primitieve wijze met vakantie te gaan. (Relatief, want ze lieten zich begeleiden door bedienden die praktische zaken regelden en onder meer voor het eten zorgden.) Foto’s uit die tijd tonen vier joviale mannen die even lak hebben aan de buitenwereld. Althans, zo wordt het vaak gebracht. Ik herinner me van tien jaar geleden de expositie in het Henry Ford Museum. Guinn laat zien dat de trektochten echter buitengewoon uitgekiend waren en meer om het lijf hadden dan puur ontspanning. Ze trokken destijds veel publiciteit en dat konden alle vier goed gebruiken. Door op een slimme manier in te spelen op de nieuwshonger van de populaire pers, kwam iedere reis uitgebreid in de krant. Gratis publiciteit: dat was goed voor de verkoop van auto’s, banden, grammofoons en vogelboeken. Het beeld dat de heren uitsluitend op eenvoudige manier kampeerden, is bezijden de werkelijkheid. Af en toe (en bij de laatste reizen zeer geregeld) werd aan een hotel de voorkeur gegeven boven een tent.
 

Boven en onder: presentatie over de vagebonds in het Henry Ford Museum in Dearborn.  

   

Bioscoopjournaals
Net als Donald Trump in de afgelopen jaren, hadden met name Edison en Ford een hekel aan de persmuskieten, maar maakten ze tegelijkertijd optimaal gebruik van de mogelijkheden via de media in te spelen op het sentiment van hun klanten, ‘de gewone Amerikaan’. Twee keer nodigden ze de Amerikaanse president uit om zich bij het gezelschap te voegen. Dat zorgde voor mooie plaatjes in de krant en bij de bioscoopjournaals. De film was immers bezig aan een ongekende opmars. Vanuit zakelijk oogpunt wilden de industrie-iconen daarnaast ook graag informeel met de presidenten van gedachten wisselen. Harding noch Cooldridge liet zich die lobby welgevallen. Ze kwamen wel, gebruiken de publiciteit evenzeer, maar gaven geen ruimte voor zakelijke besprekingen. Anders dan Ford en Edison het in hun memoires doen voorkomen, vertrokken ze samen met hun echtgenotes al weer snel.
 

Filmbeelden (zonder geluid) van de reis van 1916.

Pacifisten
Niet alle keren waren alle vier de mannen van de partij. Ook dit beeld moest ik bijstellen. Zo zegde Ford in 1915 af en overleed Burroughs in 1921, waarna er nog maar drie zwervers met aanhang waren. De eerste trektocht vond plaats in 1914, de laatste in 1924. Een paar keer werd een jaar overgeslagen omdat de agenda’s van de mannen geen ruimte liet voor een onderbreking van werkzaamheden voor enkele weken. Daarbij speelde ook de Eerste Wereldoorlog een rol. Een oorlog waar Ford fel tegen gekant was. Hij trok zelfs met een schip vol pacifisten naar Europa om de leiders tot andere gedachten te brengen. Zijn missie mislukte faliekant. Toen Amerika alsnog bij de oorlog werd betrokken, schrok Ford er niet voor terug voor het Amerikaanse leger te gaan produceren. De koopman en de dominee in één persoon. De tegenstrijdigheden die Guinn in zijn werk benoemt en de onnavolgbare inconsequenties in Fords denken, zijn al veelvuldig in andere boeken beschreven. Voor de kenner van de Ford-historie bieden deze passages weinig nieuws.

Karakters
Guinn beschrijft de tochten chronologisch. Hij schetst de reisroutes, de bestemmingen en belevenissen alsof hij er zelf bij was. Op basis van zijn speurwerk naar notities die de reisgenoten zelf maakten, komt hij ook tot inzichten hoe de mannen (en vrouwen) over elkaar dachten. Er was vriendschap, maar tegelijkertijd ook afgunst. De karakters botsten geregeld. Burroughs komt naar voren als de onbegrensde mopperkont, Edison als de arrogante uitvinder en beroemdheid, Ford als de altijd gewiekste zakenman met bijbedoelingen en Firestone als degene die het niet erg vond de tweede viool te spelen. Voor hem krijg je al lezend de meeste sympathie. Als oliemannetje wist hij de onderlinge verhoudingen altijd goed te houden. Terwijl Ford de uitvinder Edison adoreerde (hem financieel steunde en jaarlijks een nieuwe auto schonk), moest Edisons vrouw niets van de automagnaat hebben. Hij trok altijd de aandacht naar zich toe, ten koste van haar man.

 

Het bewaard gebleven laboratorium van Edison in Greenfield Village in Dearborn.

 

Presidentschap
Vermengd met de reisverslagen geeft Guinn globale inkijkjes in de levens en opvattingen van de vier hoofdrolspelers. Het meeste aandacht krijgt Ford. Zijn pacifisme, antisemitisme en afkeer van moderniteiten komen geregeld aan bod, net als zijn afkeer van bankiers en politici en zijn overwegingen om zich te kandideren voor het presidentschap. Net als Trump een eeuw later, was Ford populair bij de massa door zich openlijk af te keren van de bemoeizucht van Washington. En net als Trump was opportunisme hem niet vreemd. Ford hield niet van lezen, moest niets hebben van wetenschappers (tenzij ze wat nuttigs uitvonden waar de mensheid wat aan had, zoals Edison deed) en was meer dan overtuigd van zijn eigen gelijk. Dat laatste deelde hij overigens met Edison. Over hem leren we dat hij in zijn latere loopbaan weinig nieuwe zaken heeft ontdekt en dat zijn roem vooral voortkomt uit het vervolmaken van andermans ontdekkingen.

Geschiedenis
Edison en Ford veranderden met hun uitvindingen en producten het aanzien van Amerika. Hun tochten maakten het toerisme populair. De explosieve groei van het aantal auto’s maakte het voor veel Amerikanen mogelijk ook op reis te gaan. Het nieuwtje van de reizende beroemdheden was na een aantal jaren verdwenen. Edison werd te oud en Ford kreeg het te druk met zijn bedrijf en andere bezigheden. De zwerftochten werden geschiedenis. Jeff Guinn neemt je op aangename wijze mee naar die tijd en laat je constateren dat veel elementen van de huidige Amerikaanse samenleving hun wortels in het verleden hebben. Nog altijd is er de heldenverering van succesvolle zakenlieden die de media weten te bespelen, niets willen weten van de bemoeizucht van de politiek en daarmee miljoenen mensen aan zich weten te binden. Hoewel toerisme heel gewoon is geworden (door corona even niet), zou het ook vandaag de dag nieuws zijn als Zuckerberg, Musk en Bezos met elkaar als zwervers met een tentje op vakantie zouden gaan.

 

 

  

  


The Vagabonds
The Story of Henry Ford and Thomas Edison's Ten-Year Road Trip

Jeff Guinn  

Simon & Schuster
juli 2019
ISBN:
978-1501159305

 


 


 

   Gerelateerde webpagina's:

 

 

Henry Ford: een verhaal apart

  Beknopte beschrijving van de complexe
persoon Henry Ford aan de hand van
verschillende biografieën en zijn eigen werk.

september 2016 (eerdere versie augustus 2008)


 

 

De andere erfenis van Henry Ford
 
 Bezoek aan Greenfield Village en Henry Ford
Museum, beide door Ford zelf opgericht om
het traditionele Amerika te bewaren.
 
 
juli 2010

 

Henry's mislukte utopia
 
 Een Amerikaanse historicus dook in de
geschiedenis van Fordlandia, een door Henry Ford
bedachte stad in de jungle van Brazilië.
 
 
januari 2012

 

Advies van de oude heer zelf

  Analyse van de dramatische financieel-
economische situatie van Ford en de waarden
waarmee Henry Ford zijn concern vestigde.

april 2008 - laatste aanvulling februari 2010


 

 

Wereldcollectie tussen de bollenvelden

In het eeuwfeest van de lopende band een
hernieuwde kennismaking met 's werelds grootste
collectie vooroorlogse Amerikaanse Fords.

oktober 2013 - laatste aanvulling juni 2018