Waardeloze auto's  

Naff Motors - Tony Davids
Crap Cars - Richard Porter



●  De slechtste en weerzinwekkendste auto's
●  Mislukte projecten in de autowereld
●  Eigen aanvullingen
●  Humoristische karakteriseringen
●  De top 102 en top 50


juni 2009

 

 

  


Parade der mislukkelingen

Bijna elk automerk kent vanuit zijn historie hoogtepunten waarover het graag praat. In brochures komen de oudjes nog wel eens opdraven. Zo staat in het promotiemateriaal van de nieuwste E-klasse van Mercedes-Benz pontificaal het pontonmodel uit de jaren zestig. Over dieptepunten wordt liever gezwegen. Maar ze zijn er natuurlijk ook. Succes en mislukking zijn twee kanten van niet zelden dezelfde merkmedaille.
Twee boeken leggen de nadruk juist op de kanten die de fabrikanten graag onzichtbaar zouden laten. De auteurs presenteren de auto's met humor en hoon. Voor de lezer zijn de boeken een ruime bron van leedvermaak.

 

 

Boeken
Waarschijnlijk wel tienduizenden boeken hebben auto’s als onderwerp. Geen facet van de gemotoriseerde vierwieler of iemand heeft zich erin verdiept en zijn bevindingen aan het papier toevertrouwd. De geschiedenis van merken, van hun geestelijke vaders, van technische achtergronden, van historische perspectieven: het is allemaal gedocumenteerd. Veel fotoboeken verhalen over de hoogtepunten uit de autohistorie. Merken als Porsche en Ferrari kunnen zich in een grote belangstelling verheugen. Hoe luxer en extravaganter, hoe aantrekkelijker om het onderwerp op de foto te zetten, lijkt het wel. De stapel boeken over gewone gezinsauto’s is aanmerkelijk lager, maar nog altijd aanzienlijk.
 

Ultieme voorbeelden van Naff Motors: Hillman Imp en Trabant 601.

De controversieel gestijlde Edsel en de Amphicar waren beide een commerciële flop.

Schapen
De buitenbeentjes en zwarte schapen van het autorijk zijn begrijpelijkerwijs minder geliefd bij auteurs en fotografen. Je leest er nauwelijks over. Ze komen zelden aan bod of in beeld. Ze horen er echter net zo goed bij. Geen schoonheid immers zonder lelijkheid en geen succes zonder mislukking. Daarom is het op zich te waarderen als iemand zich over de zonderlingen ontfermt en aandacht aan ze schenkt. Richard Porter en Tony Davids hebben dat gedaan, al is hun oordeel weinig vleiend. Genadeloos rekenen zij af met de drop outs van de automaatschappij. Maar in de boekenkast is het werk van hun handen wel een aanvulling op alle verhalen over successen.
 

American Motors (AMC) valt twee keer 'in de prijzen' : eerst met de Gremlin...

...en dan met de Pacer. Beide modellen waren bedoeld om de importmerken dwars te zitten.

De Slegte
Volstrekt toevallig liggen hun werken begin juni 2009 allebei voor een uitverkoopprijsje bij De Slegte. Niet alleen de autowereld kent teleurstellingen... Op onze beurt ontfermen wij ons over deze ongetwijfeld toch met liefde gemaakte producten.
Naff Motors van Davids heeft op het omslag een Hillman Imp met daarboven de grijpers van een kraan zoals we die kennen van schrootbedrijven. De Imp is één van de 101 meest waardeloze, slechte, onaantrekkelijkste auto’s uit de moderne geschiedenis. Volgens de auteur, wel te verstaan. Met humor en woordspelingen komen de minkukels achtereenvolgens aan bod (zie ook de citaten hieronder). Eigenlijk staan er in het boekje 102 modellen. De Trabant 601 is een toegift, zolang de voorraad strekt.  
 

Publiciteitsfoto's van de Austin Allegro, links de Estate, rechts de vierdeurs.

Foto's uit de folders van de Morris Marina, volgens Davis ook een mislukt aanbod van British Leyland.


Mislukkingen
Eén van de grootste mislukkelingen is volgens de auteur de Edsel. Weinigen zullen hem tegenspreken. En anders dan we net beweerden, is dit model wel veelvuldig beschreven en gefotografeerd. Een aantal van zijn andere keuzes is evenmin verrassend: de Amphicar als een mix van boot en auto, de Arna als samensmelting van een Nissan Cherry en een Alfa Romeo, de AMC Pacer met een linker en rechter deur van verschillende afmeting, de driewielige Bond Bug die er alleen in oranje was, de platgeslagen Volvo 262C en de Austin Allegro met zijn ‘vierkantig’stuur. Andere keuzes liggen minder voor de hand. De auteur verontschuldigt zich bij voorbaat dat hij tegen schenen schopt en lezers in de gordijnen jaagt. Maar wat gezegd moet worden, mag je niet verzwijgen, is zijn motto.
Naff Motors moet het hebben van de tekst, want de zwart-wit foto’s zijn al even ‘naff’ als de auto’s die ze laten zien. Het gebruik van een veredeld soort krantenpapier zorgt voor grijze en grauwe plaatjes. Dat maakt het boekje letterlijk wél, maar figuurlijk allesbehalve kleurloos.
 

Mislukte projecten: DeLorean DMC-12 en de Arna, een samenwerking van Alfa Romeo en Nissan.

Uitglijders van Italiaanse meesterstilisten: Pininfarina's Rolls-Royce Camargue en Bertones Volvo 262C.

Troep
Uiterlijk volstrekt anders en veel aantrekkelijker is Crap Cars, een opsomming van vijftig auto's die op de Amerikaanse markt verschenen en die de schrijver volstrekte troep vindt. In kleurendruk, op mooi papier en smaakvol vormgegeven is de parade van geluklozen vereeuwigd. De nummer twee staat op het omslag: de Yugo, korte tijd als cultcar in de Verenigde Staten verkocht, totdat er spontaan allerlei onderdelen afvielen en goedkoop toch in feite duurkoop bleek te zijn. We zien een exclusieve cabrioletversie, zo mogelijk nog afgrijselijker dan de hatchback. Ook Porter vreest dat zijn mening niet door iedereen wordt gedeeld. Nog sterker dan bij Davids is zijn keuze controversieel. Want nóg slechter dan de Yugo is de Ford Mustang II, waarvan er toch vele in de States aan de man zijn gebracht. Op nummer vijf staat de Volkswagen Kever, door veel van zijn landgenoten gekoesterd en geliefd en de meest gemaakte auto aller tijden. Dat mag je toch geen troep noemen! Porsche zal evenmin blij zijn met de uitverkiezing, ook al is het op de 50e plaats.
Elke auto krijgt zijn eigen spreuk mee, beginnend met “If this car was…” Zo schrijft hij over de 262C: If this car was in your dreams, they’d change your medication.
Sommige modellen staan in beide boeken. Dat zijn kennelijk de onbetwiste sukkels: de AMC Pacer, AMC Gremlin, Suzuki X90, Volvo 262C, Triumph TR7, Rolls-Royce Camargue en de DeLorean DMC-12.
 

Bijzondere vormgeving uit Engeland: Bond Bug en Triumph TR7.

Ten onrechte ontbreekt deze auto in beide boekjes: de Leyland Princess was beslist naff en crap.

Voor velen voorbeelden van 'crap cars': de tweezits Suzuki X90 en de goedkope Yugo uit voormalig Joegoslavië.

Handicap
Beide uitgaven hebben als handicap dat ze vanuit een niet-Europees perspectief zijn geschreven. Porters lijstje is gebaseerd op de Amerikaanse markt, Davis bekijkt de wereld door een Brits-Australische bril. Een Nederlander zou waarschijnlijk een hele andere lijst samenstellen. Daarop zou de Fiat Croma staan, de Skoda S100, de Simca 1307/1308, de Fiats Multipla (de oude én de nieuwe), de Princess of de Ford 17M/20M van 1968. En natuurlijk zouden de SsangYong Rodius en Suzuki Liana Sedan niet ontbreken.
Aantrekkelijke en verwerpelijke auto's: een objectieve maatstaf bestaat niet. Wat geeft het? Het persoonlijke oordeel is juist zo aardig. Misschien wel vanwege hun slechte eigenschappen zijn sommige modellen inmiddels de lievelingen van liefhebbers geworden. Een Edsel is een verzamelaarsobject en een Imp kom je tegen in het museum. En wat is beter: roemloos wegroesten en vergeten worden of uiteindelijk toch worden opgenomen in een boekje, ook al ligt dat bij de Slegte? De vraag stellen is ‘m beantwoorden.
 

Bij andere auteurs zouden de oude en nieuwe Fiat Multipla zeker een goede kans hebben om in de rij opgenomen te worden.

Deze twee zouden er prima tussen passen: Suzuki Liana Sedan en Mercedes-Benz Vaneo.

Twee keer prijs bij één merk: de SsangYong Actyon en Rodius. 

 

   Citaten uit Naff Motors

Naff Motors is met veel typisch Britse taalhumor geschreven. Hieronder een bloemlezing.

Goggomobil Dart - If you required a sudden burst of acceleration, it was best to jump out and run.

Triumph Stag - When an owner stood by his car, it was usually because he couldn't get the door open.

Amphicar - This product of German and British engineering cleverly combined the drawbacks of a car with the drawbacks of a boat.

Mini Moke - And there lies the main claim to fame: few cars in history have stayed in continous production for thirty years without ever being a success.

Alfasud - It was the car that gave rust a bad name.

Alfa Romeo 33 - Like many other Alfas, the 33 offered a driving position aimed at creatures further down the evolutionary chain. Drivers with arms less than twice the length of their legs were especially uncomfortable.

Ford Pinto - At first only a two-door Pinto saloon was offered, but the range was soon expanded to include a Runabout model. This featured a hatch door at the rear, presumably to give easier access to the rescue crews.

Daimler SP250 - Daimler´s roadster was launched as the Dart. Chrysler had registered the name Dart and demanded that the Daimler name be withdrawn. It could have performed a bigger service for humanity by demanding that the whole car be withdrawn.

Lada Samara - By far the most modern car to come out of Russia. Which isn't saying much, except that it never should have come out of Russia.

Toyota Publica - The Publica was a saloon with styling that pre-empted that of the Trabant, a verhicle with styling that didn't need pre-empting.

Prenvic - We know this car was built in Belgrade in 1959, but we're not entirely sure why.

Jensen FF - On-road four-wheel drive enabled owners to lose control at an even greater speed. There were four seats, although the two rear seats were not suitable for people with legs.

Jensen Healey - Many things that should have been kept inside leaked out, while things that should have been kept outside leaked in.

British Leyland - In the late 1970s, there was no room for shoddy quality within the organisation. This was because there was already so much shoddy quality they couldn't possibly fit any more in.

Rover 3500 - The Solihull plant went on strike. People didn't get their cars. Those people who received cars, however, were not necessarily the lucky ones.
In keeping with BL tradition, it wasn't too long before things started falling off. Small things first: switches, wipers, door handles.

FSM Fiat 126 - In the early days you could have any color you liked, as long as it was bleak. It was a peculiarity of the Eastern Bloc that cars were painted in the most drab hues ever devised to guard against inspiring consumerist passion in citizens.

Austin Allegro - Yet some nong in management decided it should have a conventional boot (instead of a hatchback), so it didn't kill sales of the Austin Maxi (that job was left to the Golf).
The stunted tail led to the story that when the Allegro was turned backwards during wind tunnel development the aerodynamic figures improved. In reality, it is unlikely the Allegro was ever in the same postal district as a wind tunnel.

Panther 6 - It was in England in 1972 that Panther commenced business, if selling cars at a financial loss can be called a business.

Trabant 601 - However, improvements were made in ensuing years, transforming the Trabi from a pritive, badly built Eastern Bloc deathtrap into a primitive, badly built Eastern Bloc deathtrap with a 12-volt electrical system.

 

  De 102 Naff Motors-modellen van Davis

Edsel - Amphicar - Lightburn Zeta - Mitsuoka Viewt - DeLorean DMC 12 - Hyundai SLV - Triumph Stag - Daihatsu Naked -
Lagonda V8 Saloon - Ford Nucleon - Suzuki X90 - Fullbore Mark X - Jaguar XJS - Riley Elf - Morris Marina - Volvo 262C -
Arbib Dome Car - Mini Moke - Gaia Deltoid - Alfasud - Lada Samara - Goggomobile Dart - Mitsubishi HSR-VI - Triumph TR7 -
Biscuter - Leyland P76 - Cosmic Invader - Jensen Healey - Arna - NSU Ro80 - Ford Falcon Argentina - Quasar - Urbanina -
Rover SD1 - Datsun 280ZX - Paykan - Packard Predictor - FSM 650 - Pininfarina Diamond - Stutz Blackhawk - AMC Pacer - Pegaso - Moskvich - Cony Guppy - Nissan Cedric - HDT Director - Lightburn Zeta Sports - Rolls-Royce Camargue - Triumph Mayflower - Fascination - Ford Gyron - Honda S600 - Bond Bug - Bugatti EB 110 - Standard Vanguard - Messerschmitt KR - Zil - Bricklin SV1 - Toyota Publica - Ford Capri Australia - Sabra Sports - Jaguar XJ220 - Fiat ESV 1500 - Chevrolet Corvair - Ligier - Austin Allegro - Subaru 360 - Daihatsu Bee - Hillman Imp - Honda Z - SsangYong Korando - Nissan Pintara - Oldsmobile Toronado - Edith - Davis -
VW Country Buggy - Prenvic - Jensen Interceptor - Panther 6 - AMC Gremlin - Volvo 760GLE - Alfa Romeo 33 - Scamp - Tucker -
Ford Pinto - Mazda Roadpacer AP - Nash Metropolitan - Daimler SP250 - Moller Skycar - Austin Freeway - Bond Mark C - Lada 110 - Tatra 700 - Bristol Blenheim - Nissan Pulsar EXA - Alfa Romeo Montreal - Isuzu Minx PH10 - Austin X6 - Isetta 300 - Panther Rio - Citroën Ami 6 - Trabant 601.

  De 50 Crap Cars van Porter

Porsche 924 - BMW318i - Jaguar XJS-C - Cadillac ETC - Merkur Scorpio - Volvo 262C - Nissan NX - GM EV1 - Jaguar XJ6 -
Oldsmobile Toronado Trofeo - Ferrari 400 - Rover Sterling - Rolls Royce Camargue - DeLorean DMC-12 - AMC-Renault Alliance - Chrysler Imperial - Maserati Biturbo - Triumph TR7 - Nissan 300ZX - Aston Martin Lagonda - Subaru XT - Chrysler TC - Ford EXP - Hummer H1 - Renault Fuego - Volkswagen Fox - Datsun B210 - Chrysler K-Car - Chevrolet Camaro Berlinetta - Pontiac Fiero -
Geo Metro convertible - Hyundai Excel - MGB - Dodge Dakota convertible - Chevrolet Citation - AMC Gremlin  - Suzuki Samurai - Cadillac Cimarron - Renault LeCar - Ford Pinto - Pontiac Aztek - Suzuki X90 - Chevrolet Lumina APV - Cadillac Seville -
Chevrolet Vega - Volkswagen Beetle - Dodge Rampage - AMC Pacer - Yugo - Ford Mustang II.

 


Naff Motors, 101 Automotive Lemons - Tony Davis
uitgegeven in 2006
ISBN 978-1-84605-064-0

Crap Cars - Richard Porter
uitgegeven in 2005
ISBN 978-1-58234-638-0